Vitamin C – Tất tần tật những thông tin về loại vitamin này

Vitamin C là một trong những vitamin thiết yếu đối với cơ thể, nếu thiếu nó cơ thể có thể gặp nhiều vấn đề nghiêm trọng như thiếu máu, da bị lão hóa, cơ xương khớp bị ảnh hưởng,… Vậy vitamin C là gì? Có những công dụng nào đối với cơ thể. Cùng tìm hiểu nhé.

Vitamin C là gì?

1. Vitamin C là gì?

Vitamin C là một trong số 13 loại vitamin vô cùng thiết yếu đối với cơ thể con người, còn được gọi là axit ascorbic, có thể tan trong nước và điều đó có nghĩa là cơ thể của chúng ta không lưu trữ loại vitamin này.

Hoạt chất này có vai trò vô cùng quan trọng trong việc thúc đẩy hệ miễn dịch trong cơ thể giúp con người được khỏe mạnh hơn, hỗ trợ vào quá trình sinh tổng hợp collagen, có khả năng chữa lành vết thương và chống oxy hóa.

Vitamin C là một trong những thành phần quan trọng đối với sự trưởng thành của các sợi collagen trong cơ thể (protein sợi của các mô liên kết gân, dây chằng, tổ chức dưới da, xương, sụn…) bởi tham gia vào quá trình hydroxyl hóa lysine và proline.

Vitamin C là một chất khử trong cơ thể, nó có khả năng ức chế nhanh các gốc tự do được kích thích sản sinh trong quá trình dị hóa tế bào, hạn chế sự oxy hóa vitamin A, vitamin E và các acid béo không no.

2. Tác dụng của vitamin C đối với cơ thể

Vitamin C là một vitamin có vai trò quan trọng đối với cơ thể của con người. Dưới đây là một số tác dụng của Vitamin C đối với cơ thể

Tăng cường hệ miễn dịch

Giống như vitamin D3, vitamin C có khả năng tăng cường miễn dịch cho cơ thể, nguyên nhân là do nó có thể tham gia vào hoạt động của nhiều bộ phận trong cơ thể.

Trước tiên, vitamin C sẽ tham gia vào quá trình sản xuất các tế bào hồng cầu (tế bào lympho) và tế bào thực bào có tác dụng bảo vệ cơ thể chống lại nhiễm trùng.

Ngoài ra thì vitamin C còn giúp cho các tế bào bạch cầu này có thể hoạt động hiệu quả hơn, đồng thời giúp các tế bào này tránh được tác động xấu của các tác nhân tự do.

Vitamin C giúp tăng cường miễn dịch cho trẻ nhỏ

Tăng khả năng hấp thụ sắt

Tương tự như vitamin C, sắt là một chất có nhiều chức năng trong cơ thể. Nó hỗ trợ cho quá trình tạo ra tế bào hồng cầu và giúp vận chuyển oxy đi khắp nơi trong cơ thể.

Việc bổ sung vitamin C sẽ giúp tăng cường sự hấp thu sắt từ chế độ ăn uống. Thông qua quá trình hỗ trợ chuyển hóa các dạng sắt khó hấp thu, chẳng hạn như các chất sắt có trong thực vật thành các dạng khác dễ hấp thu hơn.

Công dụng này đặc biệt tốt đối với những người ăn chay bởi thịt chính là nguồn chính giúp cung cấp sắt cho cơ thế. 

Do đó, nếu bạn đang bị thiếu sắt thì việc bổ sung vitamin C sẽ giúp cải thiện nồng độ sắt có trong cơ thể.

Ngăn ngừa nhiễm trùng đường hô hấp

Những đối tượng hay phải luyện tập thể dục thể thao nặng, ví dụ như tập tạ hay marathon thì việc quan trọng đó là là cần phải bổ sung thêm vitamin C bởi nó giúp ngăn ngừa được tình trạng đường hô hấp trên bị nhiễm trùng.

Ngăn ngừa cháy nắng

Sự kết hợp giữa vitamin C và vitamin E sẽ giúp cải thiện tình trạng cháy nắng cho làn da của bạn trước tác động của các tia UV.

Vitamin C có khả năng này là do nó tham gia vào tổng hợp Collagen một. Cơ chế tác dụng của của vitamin c khác với kem chống nắng vì nó không hấp thụ các tia UVA hay UVB mà nó thực hiện các hoạt động như một chất chống oxy hóa có tác dụng giúp bảo vệ làn da chống lại các tác động xấu do các gốc tự do gây ra.

Ngoài ra, vitamin C còn có khả năng thúc đẩy sự tái tạo vitamin E để bảo vệ lớp màng tế bào chữa lipid giảm được quá trình oxy hóa.

Giảm nồng độ acid uric trong máu 

Acid uric là một chất được cơ thể tạo ra trong quá trình chuyển hóa. Khi acid uric ở trong máu đạt đến nồng độ cao có thể gây ra hiện tượng kết tinh và sẽ lắng đọng trong các khớp.

Bên cạnh đó thì vitamin C có khả năng giảm acid uric trong máu và do đó giúp ngăn ngừa được các cơn đau gout dữ dội nhưng nó k giúp chữa hoàn toàn bệnh gout.

Vitamin C hỗ trợ điều trị bệnh gout

Phòng tránh mắc các bệnh mạn tính

Nguyên nhân của các bệnh mạn tính là do tình trạng các gốc tự do tích tụ nhiều trong cơ thể. Vitamin C tham gia bảo vệ cơ thể bằng cách ngăn ngừa sự tác động của các phân tử có hại – gốc tự do.

Các nhà khoa học đã nghiên cứu và chỉ ra rằng khi cơ thể tiêu thụ nhiều vitamin C hơn có thể làm tăng cường số lượng chất chống oxy hóa trong máu lên đến 30% điều đó có ý nghĩa giúp cơ thể chống lại được chứng viêm.

Kiểm soát tình trạng huyết áp cao

Các nghiên cứu đã được thực hiện và chỉ ra rằng vitamin C có khả năng giúp giảm huyết áp đối với cả những trường hợp bị huyết áp cao và không bị huyết áp cao. 

Một phân tích trong 29 nghiên cứu được thực hiện trên người đã cho thấy rằng việc bổ sung vitamin C có thể làm giảm huyết áp tâm thu 3,8 mmHg và huyết áp tâm trương 1,5 mmHg đối với những người trưởng thành và khỏe mạnh. 

Cải thiện tình trạng sa sút trí tuệ

Sa sút trí tuệ được hiểu là tình trạng một người bị giảm sút về trí nhớ, nhớ nhớ quên quên,… Theo nghiên cứu thì trên thế giới có 35 triệu người mắc và hay gặp ở người già.

Các nghiên cứu được thực hiện và cho thấy tình trạng stress oxy hóa cùng với các bệnh như viêm gan não, cột sống và dây thần kinh (gọi chung là hệ thần kinh trung ương) sẽ làm tăng nguy cơ sa sút trí tuệ. 

Vitamin C là một chất có khả năng chống oxy hóa mạnh. Hàm lượng vitamin C trong cơ thể thấp có liên quan đến hiện tượng suy giảm khả năng suy nghĩ và ghi nhớ. 

Một số nghiên cứu đã được thực hiện và chỉ ra rằng những người bị sa sút trí tuệ thường có lượng vitamin C trong máu thấp hơn so với những người bình thường. 

Vitamin C có khả năng tăng cường trí nhớ cho người già

3. Thiếu vitamin C nguy hiểm như thế nào?

Vitamin C có vai trò rất quan trọng đối với cơ thể do đó khi thiếu vitamin C thì cơ thể sẽ xuất hiện các dấu hiệu như cảm giác mệt mỏi, ăn uống không ngon, sút cân, đau tại các khớp và ca, da hay bị bầm tím,..

Nếu tình trạng thiếu vitamin C diễn ra trong một thời gian dài thì cơ thể đồng nghĩa với việc sẽ không thể hình thành được các sợi collagen mới. 

Điều này ảnh hưởng không tốt khiến cho các mô khác nhau trong cơ thể bị phá vỡ và nó cũng gây ra các tác động xấu đến quá trình sửa chữa tế bào. Khi cơ thể bị thiếu vitamin C trầm trọng có thể dẫn đến nguy cơ mắc căn bệnh Scorbut. 

4. Vitamin C có trong thực phẩm nào?

Vitamin C có nhiều trong các nguồn thực phẩm khác nhau. Để bổ sung vitamin C cho cơ thể, bạn có thể tham khảo các loại thực phẩm ở dưới đây:

Các thực phẩm giàu vitamin C gồm:

  • Phần cùi trắng của các loại quả như cam, chanh, quýt (hàm lượng vitamin C ở trong thành phần của các loại rau củ thường có xu hướng phân bố không đều, nhiều ở lớp vỏ hơn ruột).
  • Đối với rau xanh thì vitamin C có nhiều ở trong lá hơn ở cuống và thân (gồm có bông cải xanh, khoai tây, cải brussel, rau cải, cà chua, cải xoong,…)

Vitamin C có rất nhiều trong cam, chanh

Theo kết quả nghiên cứu thì hàm lượng  vitamin C có trong 100 gam của một số loại thực phẩm như sau:

  • 53mg vitamin C ở trong quả cam, chanh
  • 62mg vitamin C ở trong quả đu đủ
  • 59mg vitamin C ở trong dâu tây
  • 89mg vitamin C ở trong bông cải xanh
  • 183mg vitamin C ở trong ớt vàng ngọt
  • 133mg vitamin C ở trong rau mùi tây

5. Sử dụng các chế phẩm cung cấp vitamin C như thế nào?

Ngoài việc bổ sung vitamin C cho cơ thể bằng thực phẩm, bạn có thể cân nhắc bổ sung thêm vitamin C ở dạng thực phẩm chức năng với các dạng bào chế phù hợp với từng đối tượng khác nhau gồm có viên nén uống, viên nén nhai, viên nang uống, siro uống, thuốc tiêm.

Liều dùng của vitamin C

Vitamin C được chuyên gia khuyến cáo sử dụng với các liều như sau:

  • Trẻ em dưới 6 tháng tuổi: liều dùng là 25mg/ngày
  • Trẻ em trên 6 tháng tuổi: liều dùng là 30mg/ngày
  • Trẻ 7 – 9 tuổi: liều dùng là 35mg/ngày
  • Trẻ 10 – 18 tuổi: liều dùng là  65 mg/ngày
  • Người trưởng thành: liều dùng là 70mg/ngày
  • Phụ nữ mang thai, cho con bú: liều dùng là 80 – 90 mg/ngày.

Tương tác giữa vitamin C và các thuốc khác

Lưu ý: Nếu bạn sử dụng các thực phẩm có chứa vitamin C, để tránh xảy ra các tác dụng không mong muốn bạn cần tránh sử dụng các nhóm sản phẩm dưới đây:

  • Nhôm: Vitamin C sẽ làm tăng sự hấp thụ nhôm khi dùng đồng thời với nhau. Điều này có thể gây ra các tác động xấu cho những người gặp các vấn đề về bệnh thận.
  • Hóa trị liệu: Vitamin C sẽ làm giảm tác dụng của các thuốc hóa trị khi điều trị cho bệnh nhân ung thư.
  • Estrogen: Khi dùng đồng thời vitamin C với thuốc tránh thai hoặc các liệu pháp điều trị có liên quan đến hormon có nguy cơ làm tăng nồng độ estrogen trong cơ thể.
  • Statin và niacin: Dùng chung với vitamin C có thể là gây ra các ảnh hưởng xấu cho người bị mắc bệnh cholesterol cao.
  • Warfarin: Liều cao của vitamin C sẽ khiến giảm phản ứng của cơ thể đối với các thuốc thuộc nhóm chống đông máu.

Vitamin C không nên dùng đồng thời với thuốc chống đông máu

6. Ai không nên sử dụng vitamin C?

Những người không nên sử dụng vitamin C để tránh gây ra các tác dụng không mong muốn, ảnh hưởng đến sức khỏe gồm:

  • Nghiện rượu: Những người uống nhiều rượu thì cơ thể có thể bài tiết vitamin C thông qua nước tiểu.
  • Bệnh Alzheimer: Dùng vitamin C kết hợp với vitamin E và acid alpha-lipoic có thể làm suy giảm chức năng tâm thần đối với những người mắc bệnh Alzheimer.
  • Ung thư: Tế bào ung thư có khả năng tăng hấp thu vitamin C.
  • Bệnh tiểu đường: Vitamin C có nguy cơ làm tăng lượng đường ở trong máu người bệnh. 
  • Thiếu hụt enzym glucose-6-phosphate dehydrogenase (G6PD): Khi cơ thể hấp thu một lượng lớn vitamin C có thể khiến cho tình trạng này trở nên xấu hơn.
  • Sỏi thận hoặc những người có tiền sử mắc bệnh sỏi thận: Khi cơ thể hấp thụ quá nhiều vitamin C sẽ làm tăng nguy cơ bị sỏi thận.
  • Đau tim: Nồng độ vitamin C cao sẽ ảnh hưởng đến cơ tim.
  • Tâm thần phân liệt: Sử dụng đồng thời vitamin C cùng vitamin E có thể nặng thêm chứng loạn thần ở các trường hợp bị tâm thần phân liệt khi sử dụng chung với thuốc chống loạn thần.
  • Bệnh hồng cầu lưỡi liềm: Vitamin C có nguy cơ làm nặng thêm bệnh hồng cầu lưỡi liềm.
  • Hút thuốc: Những người hút thuốc lá sẽ làm giảm khả năng hấp thụ vitamin C.

Những người nghiện rượu không nên sử dụng vitamin C

7. Một số câu hỏi thường gặp về vitamin C

Vitamin C là một trong những dưỡng chất thiết yếu của cơ thể, việc bổ sung đầy đủ là vô cùng quan trọng. Do đó rất nhiều người có nhu cầu bổ sung, tuy nhiên họ cũng có rất nhiều câu hỏi cần được giải đáp để giúp quá trình bổ sung vitamin C được hiệu quả nhất.

Nên uống vitamin C vào thời điểm nào trong ngày?

Thời điểm tốt nhất trong ngày để cơ thể có thể  hấp thu tốt nhất các loại vitamin đó là khi đói bụng. Bạn nên chú ý bổ sung vitamin C vào buổi sáng trước khi ăn khoảng 30 phút hoặc sau khi ăn 2 giờ để hấp thụ được nhiều vitamin C nhất.

Uống nhiều vitamin C có tốt không?

Tuy vitamin C là một vitamin dễ hòa tan trong nước và cơ thể có khả năng hấp thu nhanh nhưng nếu dư thừa thì cơ thể có thể sẽ diễn ra tình trạng tích lũy. Khi tình trạng này trên kéo dài có thể tạo sỏi oxalat (do dehydroascorbic chuyển thành acid oxalic) và/hoặc sỏi thận urat, tình trạng rối loạn tiêu hóa và giảm độ bền của tế bào hồng cầu.

Tại sao không nên uống vitamin C vào buổi tối?

Việc dùng vitamin C vào buổi tối lầ không nên bởi cơ thể sẽ không thể chuyển hóa hết chất này, từ đó gây ra hiện tượng ứ đọng chất này. Nếu kéo dài lâu ngày có thể gây ra các ảnh hưởng đến dạ dày gây rối loạn tiêu hóa, sỏi thận và ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe.

8. Lời khuyên khi bổ sung vitamin C cho cơ thể

Để quá trình bổ sung vitamin C đạt được hiệu quả cao nhất, bạn cần lưu ý các vấn đề dưới đây:

  • Vitamin C sẽ bị phân hủy bởi nhiệt và ánh sáng, do đó, khi chế biến các món ăn nếu nhiệt độ nấu nướng cao hoặc thời gian nấu kéo dài có thể gây phá vỡ các cấu trúc ban đầu của vitamin C.
  • Lưu ý bạn chỉ nên dùng vitamin C ở liều 500mg và không quá 2000mg  mỗi ngày để tránh hiện tượng quá liều.
  • Khi sử dụng vitamin C bạn nên uống nhiều nước từ 1,5 – 2,5 lít nước mỗi ngày.
  • Nếu dùng dạng viên nhai thì bạn nên nhai hoàn toàn trước khi nuốt để có thể hấp thu được tối đa các hoạt chất. 
  • Khi sử dụng viên nén, nên uống cả viên chứ không nghiền nát, đập vỡ.
  • Khi sử dụng dạng siro nên dùng các dụng cụ đo liều lượng chính xác để sử dụng.

Bài viết trên đây đã cung cấp cho bạn các thông tin về Vitamin C, một dưỡng chất rất quan trọng đối với cơ thể con người. Hy vọng qua bài viết này bạn đã nắm được các công dụng cũng như liều dùng và cách dùng của vitamin C.

Vitamin C đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của cơ xương khớp, do đó trẻ em đặc biệt cần phải được bổ sung hàm lượng vitamin C đầy đủ.

5/5 - (1 bình chọn)